Çocuk ve Kral

• Resulullah (sallallahu aleyhi ve sellem), bizden önce yaşayanlar arasından, bir sihirbazı olan bir kraldan söz etti. Sihirbaz yaşlanınca, kraldan sihir öğretmek üzere kendisine bir çocuk göndermesini istedi. Çocuk, sihirbaza giderken yolda bir rahip buldu; onun yanına oturdu, sözlerini dinledi ve çok beğendi; o günden sonra her geçişinde rahibin yanında durdu.[1][4]
• Sihirbaz geç kaldığı için çocuğu dövdü; rahip de ona, sihirbazdan korkarsa ailesinin, ailesinden korkarsa sihirbazın kendisini alıkoyduğunu söylemesini tavsiye etti. Nevevî (Şerhu Sahîhi Müslim, c. 18, s. 420) bundan, savaşta ve benzeri durumlarda, ayrıca kişinin kendi canını ya da dokunulmazlığı olan herhangi birinin canını helakten kurtarmak için gerçeğe aykırı söz söylemenin caiz olduğu sonucunu çıkarır.[1][3]
• Bir gün dev bir hayvan insanların yolunu kesti ve çocuk şöyle dedi: “Sihirbazın mı yoksa rahibin mi yaptığı işin daha üstün olduğunu bugün anlayacağım”. Bir taş aldı ve Allah'tan, eğer rahibin yolu O'nun katında sihirbazın yolundan daha sevgili ise, insanlar geçebilsin diye bu hayvanı öldürmesini istedi; taşı attı, hayvan öldü ve insanlar yollarına devam etti. Tirmizî'nin rivayetinde bazıları hayvanın bir aslan olduğunu söylemiştir. Nevevî (c. 18, s. 420), hadisin kerametleri, yani Allah'ın salih dostlarına ikram ettiği harikulade halleri ispat ettiğini söyler.[1][2][3]
• Rahip ona şöyle dedi: “Ey oğlum! Bugün sen benden daha üstün bir mertebeye ulaştın.” Onu imtihan edileceği konusunda uyardı ve imtihan edilirse kimseye kendi yerini göstermemesini istedi.[1]
• Çocuk körleri, alaca hastalarını ve her türlü hastalığa yakalanmış insanları tedavi etmeye başladı. Nevevî (c. 18, s. 420), burada kör için kullanılan kelimenin (ekmeh) doğuştan kör anlamına geldiğini açıklar. Kralın kör olmuş yakın bir adamı pek çok hediyeyle geldi ve iyileşirse hepsini ona vereceğini söyledi. Çocuk “Ben kimseyi iyileştiremem. Şifa veren ancak Allah'tır.” diye cevap verdi ve adam Allah'a iman ederse onun için Allah'a dua edeceğini söyledi. Tirmizî'nin rivayetinde çocuk, adamdan böyle bir şey istemediğini söyler.[1][2][3]
• Adam Allah'a iman etti ve Allah ona şifa verdi. Geri dönüp eskisi gibi kralın yanına oturdu; kral gözlerini ona kimin geri verdiğini sorunca Rabbinin verdiğini söyledi, kral kendisinden başka bir rabbi olup olmadığını sorunca da şöyle dedi: “Benim de senin de Rabbin Allah'tır.” Kral, adam çocuğun yerini söyleyene kadar ona işkence etti; sonra şifa verenin ancak Allah olduğunu söylemeye devam eden çocuğa da, rahibin yerini söyleyene kadar işkence etti.[1]
• Rahibe dininden dönmesi söylendi; reddetti ve kral onu öldürttü. Sonra kralın yakın adamına da aynısı söylendi; o da reddetti ve aynı şekilde öldürüldü. İkisi de Allah'a imanlarından vazgeçmektense canlarını verdi.[1][2]
• Çocuk da reddetti; kral onu, dininden dönmezse bir dağa çıkarıp zirvesinden atmaları için adamlarından bir gruba teslim etti. Orada çocuk şöyle dua etti: “Allah'ım! Dilediğin şekilde beni bunlardan kurtar.” Dağ sarsıldı, onlar düştü ve çocuk yürüyerek kralın yanına döndü. Kral, onunla gönderdiği askerlere ne olduğunu sorunca çocuk şöyle dedi: “Allah beni onlardan kurtardı.” Nevevî (c. 18, s. 420), zirvenin (zürve) dağın en üst kısmı olduğunu, dağın sarsılmasının da şiddetle hareket etmesi anlamına geldiğini açıklar.[1][3]
• Sonra kral onu küçük bir tekneyle denizin ortasına götürtüp, dininden dönmezse denize attırmak istedi. Çocuk aynı duayı etti; tekne alabora oldu, onu götürenler boğuldu ve o yine yürüyerek geri döndü. Nevevî (c. 18, s. 420), kurkurun küçük bir gemi olduğunu, Kadı İyâz'ın tercih ettiği anlamın bu olduğunu ve teknenin alabora olduğunu açıklar.[1][3]
• Çocuk krala, söylediğini yapmadıkça onu öldüremeyeceğini söyledi: İnsanları tek bir meydanda toplayacak, onu bir ağaç gövdesine bağlayacak, sadağından bir ok alacak ve “Delikanlının Rabbi olan Allah'ın adıyla” diyecekti. Kral bunu yaptı; ok çocuğun şakağına saplandı, çocuk elini oraya koydu ve öldü. Nevevî (c. 18, s. 420), buradaki meydanın (saîd) açık ve yüksek bir arazi olduğunu açıklar. İnsanlar üç kez “Delikanlının Rabbine iman ettik!” diye haykırdı.[1][3]
• Krala, korktuğu şeyin başına geldiği, insanların iman ettiği söylendi. Nevevî (c. 18, s. 421), uhdûdun yerdeki büyük bir yarık olduğunu ve hendeklerin yolların ağızlarına, yani girişlerine kazıldığını açıklar. İçlerinde ateş yakıldı ve dininden dönmeyen herkesin içine atılması emredildi. İbn Kesir 85:4. ayet hakkında, Allah'ın bu kullarının başına kâfirlerin eliyle gelenleri takdir ettiğini ve bunun hikmeti pek çok insana gizli kalsa da O'nun Azîz ve Hamîd olduğunu ekler.[1][3][4]
• Sonunda bir kadın çocuğuyla geldi ve ateşin önünde geri durdu; Nevevî (c. 18, s. 421), kadının olduğu yerde kalıp ateşe girmek istemediğini açıklar. Çocuğu ona, hadisin ifadesiyle şöyle dedi: “Anneciğim! Sabret. Çünkü sen hak üzeresin.” Allah onlar hakkında, Elmalılı Hamdi Yazır'ın 85:8 mealiyle şunu indirdi: “Müminlere kızmalarının sebebi de, onların yalnız çok güçlü ve övgüye lâyık olan Allah'a iman etmeleri idi.” İbn Kesir, zalimlerinin gözünde onların tek kusurunun Allah'a imanları olduğunu açıklar.[1][3][4][5]

• Baskı altında imanına sımsıkı sarıl: Rahip, kralın yakın adamı, çocuk ve iman eden insanlar, hepsi dinlerinden dönmeyi reddetti.[1][4]
• Şifa veren yalnızca Allah'tır: İlaç ve onu verenler birer vesiledir; şifa yalnızca O'ndandır.[1]
• İyiliği ihlasla, Allah için yap: Çocuk ne hediye ne de övgü istedi; yalnızca adamın, gözlerini ona geri verecek Olan'a iman etmesini istedi.[1][2]
• Çocuk ölümü aramadı; Allah onu iki kez kurtardı. Canını verdiğinde, bunu bütün bir halkın yalnızca Allah'a iman etmesi için yaptı; hendek ashabı da aynı hakka sımsıkı bağlı kaldı. Zalimlerinin gözünde tek kusurları Allah'a imanlarıydı.[1][4][5]
• Allah, O'na tevekkül edenlere yeter: Çocuk, Allah'tan onlara dilediği gibi muamele etmesini istedi ve her seferinde Allah'ın onlara karşı kendisine yettiğini söyleyebildi.[1]
• Tevbe kapısı açık kalır: Allah, müminlere işkence edenler için bile 85:10. ayette azabın, sonra tevbe etmeyenlere olduğunu söyler. İbn Kesir, Hasan-ı Basrî'nin şu sözünü aktarır: Bu cömertliğe ve lütfa bakın; Allah'ın dostlarını öldürdüler, O ise onları yine de tevbeye çağırıyor.[5][4]

Bu sorular, düşünmene yardımcı olması için Qabas Academy tarafından yazılmıştır. Hadisin ya da şerhinin bir parçası değildir.

1. Çocuk, rahibi başka bir yere giderken her gün geçtiği yolda buldu. Hayatının yönünü sessizce kim değiştirdi ve ona hiç teşekkür ettin mi?
2. Odadaki bütün hediyeler kendisine sunulduğunda çocuk, şifa verenin yalnızca Allah olduğunu söyledi. İnsanlar seni iyi bir şey için övdüğünde, bu övgüyü Allah'a nasıl döndürürsün?
3. Dağda ve denizde çocuk, Allah'tan düşmanlarına dilediği gibi muamele etmesini istedi. Bugün üzerinde ağırlık yapan ve aynı şekilde Allah'a bırakabileceğin şey nedir?
4. Bütün bir halk, bir genç sadık kaldığı için iman etti. Senin hangi küçük ama istikrarlı iman davranışın, bir başkasının Allah'a yönelmesine vesile olabilir?